Дисфагия– жұтынудың қиындауы немесе жұтына алмай қалу. Бұл жоғарғы асқазан-ішек ауруларының және жүйке ауруларының симптомы. Жиі немесе үздік қайталанатын дисфагияда дәрігерле қаралу керек.

Симптомдары:

  • Асты жұтқаннан соң тамақта, кеудеде болатын жайсыздық
  • Жұтыну кезіндегі ауырсыну болады
  • Жөтел, тамаққа булығу
  • Тұншығу (ауа жетпеу)
  • Дауыстың қарлығуы
  • Сөлдің бөлінуі
  • Жұтынғанда кеуденің төс тұсында «кесек тұрғандай», «бөгде зат» тұрып қалғандай сезімде болу
  • Бастапқыда қатты тағамдарды жұтыну қиын болса, кейін сұйық тағамды да жұты қиындайды

Себептері:

Әдетте дисфагия өңеш ауруларының салдарынан дамиды.

  • Эзофагит (өңештің қабынуы)
  • Гастроэзофагеальді рефлюкстік ауру- асқазанның ішіндегі заттардың өңеш қабырғаларын тітіркендіретін патологиялық ауру.
  • Өңештің бүйірқалталануы
  • Химиялық күйіктің салдары
  • Өңештің және асқазанның қатерлі ісігі
  • Кардияның босаңсуы (ахалазия кардия)
  • Дәнекер ұлпалардың аурулары
  • Жүйелі склеродермия
  • Дерматомиозит
  • Жүйелі қызыл жегі
  • Порталды гипертензияның салдарынан болатын өңеш тамырларының кеңеюі және бүйрек жетіспеушілігі
  • Өңеште ірі заттардың тұрып қалуы ( астың ірі бөлшектері, сүйек және т.б.)
  • Өңештің зақымдануы (суық қарудан зақымдану, өңештің іштен зақымдануы, мысалы, өткір не үштік затты жұтып қою)
  • Өңештің тарылуы

Сонымен қатар

  • Квинке ісігі (ауыр аллергиялық реакция)
  • Ауыз-тамақтың қатерлі ісігі
  • Баспа (тамақ ауруы)
  • Жұтыну бұлшық еттерінің сал болып қалуы (инсульт, атеросклероз, мидың қатерлі ісігі және т.б. ауруларды салдары).

    Диагностика
·         Аурудың анамнезін талдау және науқастың шағымын тыңдау
·         Науқасты тексеруден өткізу, ауыз қуысын тексеру, лимфа түйіндерін пальпация арқылы тексеру.
·         Лабораториялық тексерулер
·         Ларингоскопия, эзофагогастродуоденоскопия, Узд тексеру, өңештің рентгенологиясы, ирригоскопия, ЭЭГ, МРТ және т.б. әдістер арқылы тексеру.

 

Дисфагияда гастроэнтеролог, невролог, отоларинголог дәрігерлердің кеңесі қажет.

Емдеу

  • Дәрі-дәрмектен: протонды помпа ингибиторлары, антибактериалды терапия көрсетілген.
  • Хирургиялық ем: қатерлі ісіктерді, өңештің тарылуын, қабынуын және т.б. хирургиялық әдспен емдейді.
  • Диета: асты аз порциядан жеу, асты мұқият шайнау, сұйықтықты көп ішу, алкогольден және өңешті тітіркендіретін ащы, ыстық, суық тағамдардан бас тарту.
  • Өңешті бірнеше рет арнайы кеңейткішпен кеңейту.

 

Асқынуы мен салдары:

  • Өңештегі ісіктен тыныс алудың бұзылуы, тіпті тоқтап қалуы
  • Эзофагит (өңештің қабынуы)
  • Созылмалы эзофагит өңештің қатерлі ісігіне немесе асқазанның бастапқы бөлігінің қатерлі ісігіне ұласуы мүмкін.
  • Аспирациялық пневмония
  • Өкпе абцессі
  • Пневмосклероз
  • Тамақтың дұыс түспеуінен денедегі салмақтың азаюы
  • Ағзаның су жетіспеушілігінен құрғауы

 

Профилактика

  • Ауруды асқындырмай емдеу
  • Дұрыс тамақтану режиміне өту
  • Темекі және ішімдіктен бас тарту
  • Балаларға мұқият болу. Ойыншық, майда түйме және т.б. заттарды аузына салып қоймау
  • Тамақты шайнап жеу процессін қадағалау

 

Бөлісуді ұмытпа

Яндекс.Метрика